زندگی نامه آیت الله سید محمد ظاهر محقق بهسودی!

بسم الله الرحمن الرحیم

زندگی نامه مختصرآیت الله سید محمد ظاهرمحقق بهسودی (رحمت الله علیه)
آیت الله سيّد محمد ظاهر محقق بهسودی(ره)، سال 1314 خورشیدی در اوجَىْ ازقریه های کجاب علیا مربوط ولسوالی مرکز بهسود درخانواده علمی وخدمتگذارمتولد شد و در خوردسالی پدرش وفات نمود، در نبود پدر، مادر سرپرستی او را متکفل می شود، سال‌های کودکی را در دامن پر مهر و عطوفت مادر تحت سرپرستی جد پدری بزرگوارش (مرحوم آیت الله الحاج سید شاه محمد حسین بهسودی اوجی) سپری نمود. جدی که از حیث علم و تقوی چهره‌ای برجسته و منحصر به فرد عصر خودش و از مشاهیر علمای افغانستان و بنیان‌گذاران مهم علوم دینی در افغانستان به حساب می‌آید. و اکثر علمای بزرگ و مورد اعتماد آن نواحی را طلبه‌های ایشان تشکیل می‌دادند که هریک از طلبه‌های ایشان شاگردانی‌ زیادی به جامعه‌ی اسلامی تحویل دادند که می‌توان گفت از آن سرچشمه و بحر نهرهای زیادی هنوز در جریان است.
جد بزرگوارش آقای اوجَىْ )آیت الله حاج شاه محمد حسین ) اورا خیلی مورد عنایت قرار داده و درفراگیری علم ودانش تشویق می نمود خودش می گفت: سالیکه تازه شامل درس می شدم حاج آقا، جدم فرمود: اگر امسال درسهایت راخوب خواندی برایت یک اسب می خرم و چنین هم شد؛ تشویق های بی شائبه جدش وتوجه مادر فداکارش باعث شد که او درهمان سن جوانی کتابی را که خوانده بود تدریس کند، او تحصیلات علمی‌اش را تا پایان سطوح عالی فقه و اصول و همچنین فلسفه ، ریاضیات، هیئت حساب و هندسه را در بهسود و کابل در محضر اساتید بزرگ مانند (جناب آیت الله مرحوم شیخ عزیزالله ومرحوم آیت الله واعظ و…) به اتمام رساند و کما فی السابق هر کتابی را که می‌خواند در عرض تحصیل خودش با مهارت کامل به طلاب درس می‌داد. پس از پایان تحصیل سطوح عالی و فلسفه و علوم ریاضی در اثر تقاضای بیش از حد طلبه‌ها و مردم آن ناحیه که همگان به او ارادت داشتند در همان زادگاهش اوجی کجاب مدرسه‌ی علمیه دینی را به نام (مدرسه علمیه مهدویه ) تاسیس نمود.
آیت الله محقق علاوه بر دروس متداول حوزوی ریاضی وهیئت را نیزمدرس چیره دست بود وکتب خلاصۀ الحساب وتشریح الافلاک را بارها تدریس فرمود. حوزه درس ایشان از پرطرفدارترین ها دربهسود وکابل بود، آیت الله محقق(ره) درسال 1338 شمسی برای ادامه تحصیل راهی حوزه علمیه نجف اشرف گردید ومدتی ازمحضرعلما در این حوزه مهم و با برکت بهره برد، اما پس از مدتی بخاطرنیازی که مردم منطقه و طلاب به وجود او وامثال ایشان داشت به وطن و زادگاهش برگشته و به تدریس وتربیت طلاب وشاگردان فعال و برجسته پرداخت، درسال 1350باردیگرراهی حوزه علمیه نجف گردیدند ومورداستقبال کم نظیرعلمای حوزه علمیه نجف قرارگرفتند اینبارنیزبه توصیه آیت الله العظمی خمینی (ره)وتاکید وپافشاری مردم وطلاب منطقه ناگزیزازبرگشت به افغانستان شدومصروف تدریس وخدمت به اسلام وجامعه گردید، حوزه درسی آیت الله محقق(ره) از پرطرفدار ترین حوزات درس، هم در بهسود و هم درکابل بود، مردم قلبا اورا دوست می داشتند وکلامش نفوذعجیب داشت با اینکه درمیان علما و بزرگان قوم از نظرسن کوچکترین بود ولی درتدریس، منبر، حل منازعات ذات البین درمیان جامعه و مردم بی مبالغه مطرح ترین، دعوای راکه فیصله می کرد آخرین فیصله وحکم بود و هنوز اگرکسی فیصله خطی به امضاء ایشان را داشته باشد کس روی آن دوباره حرف نمی زند.
آیت الله محقق(ره) به همکاری شهید علامه سید عبدالحمید ناصر درسالهای 1355- 1357 درحسینیه عرفان کابل شبهای پنجشنبه محفلی راتحت عنوان پاسخ به سوالات دایرکردند که جمعی کثیری از دانشجویان و طلاب جوان و پرتلاش کابل درآن اشتراک و ازآن بهره می بردند که این روند تادستگیری علامه شهید ناصر و هجرت آیت الله محقق(ره) بعد از استیلای خلقی ها درکابل ادامه داشت، درهمین دوران حاصل مباحثات این جلسات را ایشان تدوین وبه صورت کتاب درآورده بود وهم کتابی درعقاید نوشته بود که متاسفانه نسخه های آن در زمان حاکمیت کمونیست ها به یغما برده شد. پس از مهاجرت، در دیار غربت نیز لحظۀ از فکرمردم و وطن اشغال شده اش غافل نبوده وباهمکاری جمعی ازعلما همچون حجت الاسلام والمسلمین سید میرحسین فصیحی و حجت الاسلام والمسلمین سید محمد حسن هاشمی سنگچارکی و… در اواخرسال 1357 سازمان فرهنگی سیاسی را بنام سازمان نیروی اسلامی افغانستان بنیاد نهادند و نوع رهبری سازمان شورایی و سرپرست و دبیر کل آن آیت الله محقق بودکه وی در سال 1360 همگام بامجاهدین راهی سنگرجهادی شد وتا آخرسال 1362درکنار مردم بامشکلات و نابسامانی های زیادی دست و پنجه نرم کرد مورد بی مهری وحتی سوء قصد قرارگرفت.
مرحوم محقق، در میان رهبران جهادی مشی معتدل و میانه روانه داشت، تحولات گوناگون جهادی هرچند او را در پیمودن مسیر استقلال، آزادی، ایجاد عدالت اجتماعی وحکومت اسلامی مردد نکرد، اما او خود را با شرایط و مقتضیات جدید کاملا وفق می داد از این رو در اکثر ائتلافهای که بین احزاب جهادی شیعی به وجود آمد حضور یافت و از هرگونه تلاش همگرایانه و تشتت ستیز که به نفع آرمان های مردمی وملی تلقی می شد، استقبال می کرد.
وی در اواخرسال1362 به جمهوری اسلامی ایران برگشت درکنارکارهای سیاسی به تدریس وتدوین مسائل دینی و اجتماعی پرداخت که کتابهای:
1- رمزپیروزی انقلاب اسلامی
2- افغانستان درمسیرتکامل انقلاب اسلامی
3- چهره واقعی وشوم کمونیزم
آثارچاپ شده وشرح برکفایت الاصول وکتابی درعقاید ازآثارخطی بجا ماند ه از ایشان درهمان دوره می باشد.
درجهت وحد ت وهماهنگی میان احزاب تلاش پیگیر و همه جانبه و دلسوزانه داشت که همه ای جوانب ازتلاشهای پشتبانی نموده وآن رامی ستودند. درتشکیل حزب اتحاد انقلاب اسلامی افغانستان، جبهه آزادیبخش انقلاب اسلامی افغانستان، شورای ائتلاف اسلامی افغانستان نقش فعال وسازنده داشت و دریکی ازحساس ترین دوره ها ریاست شورای ائتلاف وسخنگوئی آن را به عهده داشت که بین مجاهدین مقیم ایران و مجاهدین مقیم پاکستان هیئت های زیادی مبادله گردیده وکنفرانسهای متعددی بین المللی در راستای قضایای افغانستان برگزارگردید.
بابه وجود آمدن حزب وحدت اسلامی درداخل کشور توسط احزاب عضوشورای ائتلاف اسلامی ایشان به عنوان عضوشورای عالی نظارت این حزب انتخاب گردید ودرایران درتشکیل حزب وحدت ورسمیت آن وتشویق احزاب نقش بسیارموثر را ایفاء نمود.
درشکل گیری حزب وحدت وهمچنین ادامه آن بسیار تلاش کرد، در داخل وخارج کشور درسخت ترین وبحرانی ترین شرایط درکنار مردم بود وخواستار وحدت وهمآهنگی مردم وجامعه اش درسال 1375 نیز به همین منظوربه داخل آمده بود و مجدانه دراین زمینه تلاش کرد. درکنارکارهای سیاسی اجتماعی مسایل دینی وفرهنگی رانیز مورد توجه قرارمید اد ازمدارس و مراکز دینی و طلاب و علما خبر می گرفت و درحدتوان به آنا ن کمک می نمود.
مصلحت خداوند این بود که درحین خدمت به مردم وکوشش درجهت وحدت آنان سحرگاه 13 جدی 1375 دردیارغربت درشهرپلخمری دعوت پروردگارش را لبیک گفت و به لقاءالله پیوست، فردای آن روز جنازه ایشان در میان غم واندوه مردم مسلمان و خداجوئی که قلبا او را دوست داشتند درمزارشریف به طور امانت بخاک سپرده شد و ده سال بعد درسال 1385 پیکر آیت الله محقق(ره) طی مراسم خاصی باحضورجمعی کثیری ازعلما و متدینین شهرمزارشریف از مزار به بهسود منتقل شد و در زادگاهش درکنار مدرسه ای علمیه ای که ساخته بود درمیان استقبال گرم و بی سابقه واشک واندوه مردم متدین بهسود بخاک سپرده شد که امروز مزار ایشان توسط مردم به زیارتگاه تبدیل شده است.
روحش شاد ویاد ش گرامی وجاودان باد